Γονείς με τα παιδιά τους, μπαινόβγαιναν στα πάσης φύσεως ελληνικά καταστήματα και αγόραζαν. Μετά, συνέχιζαν σε άλλα εκεί κοντά. Υστερα, σταματούσαν για να φάνε στα εστιατόρια συμπατριωτών μας που υπήρχαν τριγύρω. Και, πριν πάρουν το δρόμο της επιστροφής για τα σπίτια τους, έμπαιναν και στον δίπλα ελληνικό κινηματογράφο, για να γελάσουν με ταινίες του Φωτόπουλου, της Βασιλειάδου, του Σταυρίδη, του Αυλωνίτη και άλλων μεγάλων ηθοποιών.
Αυτή ήταν καθημερινή εικόνα με ομογενείς, τέτοιες μέρες, πριν από τα Χριστούγεννα στην ελληνική Ογδόη Λεωφόρο του Μανχάταν.
Κάποιες από τις εικόνες εκείνες τις πρόλαβα, όταν ήλθα στην Αμερική.
Θυμάμαι, όμως, πώς μου είχε περιγράψει πριν πολλά χρόνια τα τότε Χριστούγεννα στην περιοχή, ο αείμνηστος παλαιός παράγοντας, Τρύφων Χατζηνικολάου.
Τα περισσότερα καταστήματα των ομογενών ήταν στο τμήμα από την 41η μέχρι και την 45η Οδό.
Παραμονές Χριστουγέννων ήταν γεμάτα από καλοντυμένους Ελληνες και Ελληνίδες. Ολος εκείνος ο κόσμος είτε ψώνιζε διάφορα δώρα για φίλους και συγγενείς, όπως ελληνικά βάζα, κεραμικά, πιάτα, κομπολόγια, είτε ελληνικά ποτά, όπως κρασί και ούζο και κονιάκ Μεταξά. Μετά από τα ψώνια τους, πήγαιναν στα τριγύρω ελληνικά εστιατόρια για να φάνε. Μετά, δε από τα Χριστούγεννα πήγαιναν και έβλεπαν ελληνικές κινηματογραφικές ταινίες στον κινηματογράφο «Κάμιο», δίπλα από το γνωστό εστιατόριο «Πάνθεον». Εκτός από αυτό, υπήρχαν στην περιοχή και τα επίσης πολύ γνωστά εστιατόρια «Βυζάντιο», «Ακρόπολις», «Μολφέτας» και «Δελφοί».
Θυμάμαι τον Τρύφωνα Χατζηνικολάου, που μου είχε πει ότι τέτοιες ημέρες των Εορτών, όλα αυτά τα εστιατόρια ήταν γεμάτα από Ελληνισμό. Πολλοί ομογενείς πήγαιναν από το Κονέκτικατ, τη Νέα Ιερσέη και το Λονγκ Αϊλαντ.
Στη διπλανή, 9η Λεωφόρο του Μανχάταν, υπήρχαν αρκετά ελληνικά κρεοπωλεία, κοντά σε ιταλικά. Φέρνανε ολόκληρα γουρουνόπουλα και κατέβαιναν οι ομογενείς από τη Νέα Υόρκη και τις γύρω περιοχές για να αγοράσουν. Επειδή υπήρχε μεγάλη ζήτηση, παράγγελναν τα γουρουνόπουλα, ένα μήνα νωρίτερα. Το κρεοπωλείο των αδελφών Κάσσου ήταν το μεγαλύτερο στην περιοχή.
Ολοι οι ομογενείς ξεσηκώνονταν τα παλαιότερα χρόνια για να εκκλησιαστούν το βράδυ της παραμονής των Χριστουγέννων στις εκκλησίες που γέμιζαν από Ελληνισμό.
Στην Αγία Τριάδα του Μανχάταν ο τότε Αρχιεπίσκοπος Αμερικής, Μιχαήλ, ήταν σοβαρός και έκανε πάντα ωραία Θεία Λειτουργία, όπως μου είχε πει ο Τρύφων Χατζηνικολάου. Είχε μαζί του τον πατέρα Ευθυμίου, καθώς και τον αείμνηστο π. Δ. Καλλίμαχο, μετέπειτα αρχισυντάκτη του «Εθνικού Κήρυκα».
Η Ομογένεια κρατούσε βέβαια και την παράδοση με τα Κάλαντα. Ο Τρύφων Χατζηνικολάου μου είχε πει ότι στις διάφορες συνοικίες της Νέας Υόρκης, τα παιδιά πήγαιναν στα ελληνικά σπίτια και τραγουδούσαν τα Κάλαντα κατά τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Ο ίδιος θυμήθηκε ότι μια παραμονή Χριστουγέννων, βρισκόταν στο σπίτι ενός εξαδέλφου του, στο Ατλάντικ Σίτι. Ηταν απόγευμα και τον είχε πάρει ένας βαθύς ύπνος στον καναπέ. Σε μια στιγμή άκουσε απ’ έξω παιδιά να ψέλνουν τα χριστουγεννιάτικα Κάλαντα στην ελληνική γλώσσα. Στην αρχή νόμισε ότι είδε όνειρο. Αλλά, τον ξύπνησε η εξαδέλφη του, λέγοντάς του, «Σήκω, Τρύφωνα, να απολαύσεις τα ελληνικά Κάλαντα από τα Ελληνόπουλα της Αμερικής». Και πράγματι, βγήκε έξω και είδε πέντε αγόρια και πέντε κορίτσια, που έψελναν με γλυκιά, ωραία φωνή τα χριστουγεννιάτικα κάλαντα.
Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς οι ομογενείς εντείνανε τα γλέντια τους. Ο Τρύφων Χατζηνικολάου μου είχε εξηγήσει ότι οι αξιωματούχοι της Ομοσπονδίας Ελληνικών Σωματείων Μείζονος Νέας Υόρκης, Περικλής Λαντζούνης, Κώστας Φουρναράκης και Δημήτρης Παρδαλάκης, πληρώνανε μουσικούς και περνούσαν από τα ελληνικά καταστήματα και λέγανε τα κάλαντα. Κοντά τους ήταν και οι αγιογράφοι Τριανταφύλλου και Μαρκίς.
Την παραμονή επίσης, της Πρωτοχρονιάς, αλλά και άλλες εορταστικές μέρες, ο ιδιοκτήτης του εστιατορίου «Παράδεισος», Κώστα Κοκκινογούλης, έστηνε για το καλό του χρόνου στο υπόγειο, παρτίδες με χαρτιά, με τον δημοσιογράφο Γιώργο Γενεράλη, τον Γιώργο Πυλιώτη, που είχε γραφείο ευρέσεως εργασίας και άλλους.
Ο Τρύφων Χατζηνικολάου μου είπε ότι ο λόγιος εκείνης της εποχής Πολ Νικολαΐδης, ή πιο γνωστός ως Πολ Νορ, έγραφε σατιρικούς στίχους για τους χαμένους στην πόκα.
Κατά τις δεκαετίες 1950-1970, τα Χριστούγεννα και η Πρωτοχρονιά γιορτάζονταν με πολύ κέφι από τον Ελληνισμό της Νέας Υόρκης. Και συνέχισε: «Γυρίζαμε όλη τη νύχτα, πηγαίναμε από σπίτι σε σπίτι και από το Μπρούκλιν στο Μπρονξ και από εκεί στην Αστόρια και στο Μανχάταν και πολλές φορές στη Νέα Ιερσέη για να παίξουμε χαρτιά σε φίλους και γνωστούς».
Πηγή: https://www.ekirikas.com/thymamai-gemize-apo-ellada-to-kentro-ti/?utm_source=brevo&utm_campaign=EK%20Today%20Daily%20Briefing_1222&utm_medium=email
