Τα εκκαθαριστικά σημειώματα για την πληρωμή του Ενιαίου Φόρου Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ) του 2022 αναρτήθηκαν εδώ και περίπου έναν μήνα στους λογαριασμούς που έχουν στην ψηφιακή πύλη της ΑΑΔΕ περισσότεροι από 6,2 εκατομμύρια φορολογούμενοι.
Όσοι φορολογούμενοι παρατηρήσουν προσεκτικά τα εκκαθαριστικά τους και διαπιστώσουν ότι χρεώθηκαν άδικα με επιπλέον ποσά ΕΝΦΙΑ θα πρέπει να ερευνήσουν εάν η εξέλιξη αυτή οφείλεται σε λάθη ή παραλείψεις στα στοιχεία των ακινήτων που έχουν δηλώσει στα έντυπα Ε9 της περιόδου 2014-2022. Θα πρέπει, δηλαδή, να ελέγξουν εάν είναι ορθά συμπληρωμένες οι δηλώσεις Ε9 των εννέα τελευταίων ετών.
Εφόσον αντιληφθούν ότι όντως συμπλήρωσαν λανθασμένα ή με παραλείψεις τα στοιχεία των ακινήτων τους στις δηλώσεις Ε9 με αποτέλεσμα να χρεωθούν άδικα με παραπάνω ΕΝΦΙΑ στα φετινά εκκαθαριστικά, θα έχουν τη δυνατότητα να εξαλείψουν τις άδικες αυτές χρεώσεις.
Κι αυτό θα το καταφέρουν υποβάλλοντας τροποποιητικές – διορθωτικές δηλώσεις Ε9 με τις οποίες θα δηλώσουν ορθά τα ακίνητα που κατείχαν την 1η Ιανουαρίου 2022, ώστε η ΑΑΔΕ να τους εκδώσει εκ των υστέρων νέα διορθωμένα εκκαθαριστικά. H σχετική πλατφόρμα για τις διορθώσεις ανοίγει ξανά από σήμερα.
Διόρθωση του Ε9
Η ηλεκτρονική εφαρμογή για την υποβολή τροποποιητικών – διορθωτικών δηλώσεων Ε9 έτους 2022 τίθεται από σήμερα ξανά
σε λειτουργία στην ψηφιακή πύλη της ΑΑΔΕ. Συγκεκριμένα, η ηλεκτρονική υποβολή διορθωτικών δηλώσεων στοιχείων ακινήτων (Ε9) για το 2022 είναι εκ νέου δυνατή μέσω της εφαρμογής «Δήλωση Ε9/ΕΝΦΙΑ» που βρίσκεται στον λογαριασμό κάθε φορολογούμενου, στην ψηφιακή πύλη της ΑΑΔΕ (στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://www.aade.gr/polites/akinita/dilosi-e9-enfia).
Όσοι φορολογούμενοι διαπιστώσουν ότι οι παραλείψεις ή τα λάθη που έγιναν αιτία να χρεωθούν άδικα με επιπλέον ΕΝΦΙΑ στα εκκαθαριστικά του φόρου αυτού για το 2022 προέρχονται από δηλώσεις Ε9 προηγούμενων ετών με αποτέλεσμα η εικόνα της περιουσιακής κατάστασης της 1ης Ιανουαρίου 2022 να μην αποτυπώνεται ορθά, θα χρειαστεί να υποβάλουν διορθωτικές δηλώσεις και για τα παλαιότερα έτη.
Έτσι θα εξαλείψουν τις άδικες υπερχρεώσεις και στα εκδοθέντα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ των ετών 2014-2021, ενώ ταυτόχρονα θα γλιτώσουν κι από τις άδικες επιβαρύνσεις στα εκκαθαριστικά ΕΝΦΙΑ του 2022. Η υποβολή όλων αυτών των διορθωτικών δηλώσεων δεν συνεπάγεται την επιβάρυνση των φορολογουμένων με το αυτοτελές πρόστιμο εκπρόθεσμης υποβολής των 100 ευρώ, τουλάχιστον μέχρι να ολοκληρωθεί η ένταξη των περιοχών των ακινήτων τους στο Κτηματολόγιο.
Σε κάθε περίπτωση, μετά την ηλεκτρονική υποβολή διορθωτικής δήλωσης Ε9 με σκοπό τη μείωση του αρχικώς βεβαιωθέντος ΕΝΦΙΑ, για ένα ή περισσότερα από τα έτη 2014-2022, θα εκδοθεί νέο εκκαθαριστικό σημείωμα ΕΝΦΙΑ μόνο για κάθε έτος για το οποίο προκύπτει μείωση του φόρου μέχρι 300 ευρώ.
Εάν από την υποβολή της διορθωτικής δήλωσης προκύψει μείωση του αρχικώς βεβαιωθέντος ΕΝΦΙΑ πάνω από 300 ευρώ, τότε ο φορολογούμενος θα κληθεί με ηλεκτρονικό μήνυμα να προσέλθει στην αρμόδια ΔΟΥ προσκομίζοντας όλα τα δικαιολο-
γητικά που επιβεβαιώνουν τον λόγο υποβολής της διορθωτικής δήλωσης, προκειμένου να γίνει έλεγχος και να οριστικοποιηθεί
το αποτέλεσμα της εκκαθάρισης.
Τα συχνότερα λάθη
Τα πιο συχνά λάθη στη συμπλήρωση του Ε9 που προκαλούν άδικες υπερχρεώσεις, με σημαντικού ύψους επιπλέον ποσά ΕΝΦΙΑ, καθώς και οι οδηγίες για να διορθωθούν με την υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων Ε9 έχουν αναλυτικά ως εξής:
Παραλείψεις στη συμπλήρωση των στοιχείων για τα εμπράγματα δικαιώματα: Υπάρχουν περιπτώσεις φορολογουμένων
που έχουν την ψιλή κυριότητα ή την επικαρπία επί ακινήτων και χρεώθηκαν με επιπλέον ΕΝΦΙΑ επειδή στο Ε9 δεν δήλωσαν ψιλή κυριότητα ή επικαρπία αλλά πλήρη κυριότητα, αναγράφοντας τον κωδικό 1 αντί των κωδικών 2 ή 3 στις σχετικές
στήλες του Ε9 ή παραλείποντας να αναγράψουν κάποιον κωδικό στις συγκεκριμένες στήλες.
Σε κάθε τέτοια περίπτωση, κατά την εκκαθάριση του ΕΝΦΙΑ δεν υπολογίζεται η έκπτωση επί της φορολογητέας αξίας του
ακινήτου, η οποία προβλέπεται σε περίπτωση ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας, ανάλογα με την ηλικία του επικαρπωτή, καθώς θεωρείται αυτόματα ότι το ακίνητο ανήκει στον δηλούντα κατά πλήρη κυριότητα.
Το λάθος αυτό μπορεί να εντοπιστεί και να εξαλειφθεί με έναν απλό έλεγχο στον κωδικό που αναγράφεται στη στήλη 15 ή στη
στήλη 19 του πίνακα 1 του Ε9 του 2022, αν πρόκειται για κτίσμα ή οικόπεδο εντός σχεδίου ή στήλη 18 του πίνακα 2 του Ε9,
αν πρόκειται για αγροτεμάχιο. Αν όντως εντοπιστεί κάποιο λάθος στη συμπλήρωση των στοιχείων σε μια από τις στήλες αυτές θα πρέπει να υποβληθεί τροποποιητική – διορθωτική δήλωση Ε9 και να ξαναδηλωθούν τα στοιχεία του ακινήτου, με ορθή συμπλήρωση της στήλης που αφορά το εμπράγματο δικαίωμα.
Παραλείψεις και λάθη στα στοιχεία για τα ποσοστά συνιδιοκτησίας: Σε περίπτωση μη αναγραφής ποσοστού συνιδιοκτησίας ή αναγραφής λανθασμένου ποσοστού συνιδιοκτησίας, το μηχανογραφικό σύστημα της ΑΑΔΕ υπολογίζει τον ΕΝΦΙΑ θεωρώντας ότι το ποσοστό συνιδιοκτησίας είναι 100%, δηλαδή ότι όλο το ακίνητο ανήκει στον φορολογούμενο, οπότε καταλογίζει στον ίδιο φορολογούμενο ολόκληρο τον ΕΝΦΙΑ του ακινήτου. Για να εξαλειφθεί μια τέτοια άδικη υπερχρέωση στο εκκαθαριστικό του ΕΝΦΙΑ θα πρέπει ο φορολογούμενος να ανατρέξει στο Ε9 που αποτυπώνει την περιουσιακή του κατάσταση την 1η Ιανουαρίου 2022 και να ελέγξει εάν έχει παραλείψει εντελώς να αναγράψει το ποσοστό συνιδιοκτησίας ή εάν έχει αναγράψει λάθος ποσοστό.
Σε περίπτωση εντοπισμού παράλειψης ή λάθους πρέπει να υποβάλει τροποποιητική – διορθωτική δήλωση Ε9, στην οποία το ακίνητο πρέπει να δηλωθεί ξανά με συμπληρωμένο το σωστό ποσοστό συνιδιοκτησίας στην αντίστοιχη στήλη (στη στήλη 16
του πίνακα 1 εάν πρόκειται για κτίσμα, στη στήλη 19 του πίνακα 1 εάν πρόκειται για οικόπεδο εντός σχεδίου ή στη στήλη 20
του πίνακα 2 εάν πρόκειται για εδαφική έκταση εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού).
Λανθασμένη αναγραφή των στοιχείων για τις επιφάνειες των κύριων και των βοηθητικών χώρων του ακινήτου: Συνηθέστερο λάθος που διαπράττουν οι φορολογούμενοι είναι η καταχώρηση βοηθητικών χώρων ως κύριων. Στις περιπτώσεις αυτές χρεώνεται κανονικός φόρος ανά τετραγωνικό μέτρο και όχι ο μειωμένος κατά 90% σε σχέση με τον φόρο που αναλογεί σε χώρο κύριας χρήσης. Συχνά επίσης έχει παρατηρηθεί η δήλωση των υπογείων επιφανειών ακινήτων ως χώρων κύριας χρήσης ή του παταριού που επικοινωνεί με εσωτερική κλίμακα μαζί με τους κύριους χώρους του ακινήτου. Επίσης έχουν παρατηρηθεί λάθη που αφορούν την αναγραφή περισσότερων τετραγωνικών μέτρων για τις επιφάνειες των κύριων ή και των βοηθητικών χώρων.
Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις είναι αναγκαία η υποβολή τροποποιητικής δήλωσης Ε9 για την αποκατάσταση των λαθών.
Συγκεκριμένα, το ακίνητο για το οποίο έχουν γίνει τα λάθη θα πρέπει να ξαναδηλωθεί με αναγραφή του σωστού αριθμού
τετραγωνικών μέτρων τόσο για τους κύριους όσο και για τους βοηθητικούς χώρους.
Παραλείψεις και λάθη στην αναγραφή των στοιχείων των κτισμάτων που βρίσκονται μέσα σε αγροτεμάχια: Υπάρχει πι-
θανότητα ο φορολογούμενος να έχει χρεωθεί με υπέρογκο φόρο για ένα αγροτεμάχιο με κτίσμα που κατέχει και δήλωσε στο Ε9.
Για να εξαλείψει το λάθος και να διαγραφεί η άδικη χρέωση θα πρέπει να προσέξει τι στοιχεία έχει δηλώσει στο Ε9 για το συ-
γκεκριμένο κτίσμα. Η νομοθεσία για τον ΕΝΦΙΑ προβλέπει ότι σε περίπτωση κατά την οποία μέσα σε ένα αγροτεμάχιο υφίσταται
κτίσμα το οποίο χρησιμοποιείται ως κατοικία, ο φόρος του αγροτεμαχίου πενταπλασιάζεται.
Αν το κτίσμα δεν είναι κατοικία, αλλά γεωργικό κτίσμα ή αποθήκη ή επαγγελματική στέγη, ο φόρος δεν πενταπλασιάζεται.
