Ἄρχισαν τὰ «Πρωτοκλήτεια» στὴν Πάτρα
Ἀπὸ τὴν 1η Νοεμβρίου, ἄρχισαν στὴν Ἀποστολικὴ πόλη καὶ Μητρόπολη Πατρῶν οἱ λατρευτικὲς καὶ ἄλλες ἐκδηλώσεις πρὸς τιμὴν τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου τοῦ Πρωτοκλήτου, οἱ ὁποῖες ἐξελίσσονται καθ’ ὅλον τὸν μῆνα, μὲ ἀποκορύφωμα τὴν ἑορτὴ τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου στὶς 29 καὶ 30 Νοεμβρίου.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν ἐτέλεσε τὴν Κυριακὴ 1.11.2026 τὴν Θεία Λειτουργία, στον Ἱερὸ Μητροπολιτικὸ Ναὸ Εὐαγγελιστρίας Πατρῶν, ὅπου προέστη τῆς Δοξολογίας, ἐπὶ τῇ ἐπετείῳ τῆς παραδόσεως τοῦ Κάστρου τῶν Πατρῶν ἀπὸ τοὺς Τούρκους στοὺς Γάλλους, ὑπό τόν στρατηγόν Μαιζόν, τὸν Ὀκτώβριο τοῦ 1828.
Τὴν διοργάνωση τοῦ ἑορτασμοῦ εἶχε τὸ ἄγημα «Παναγιώτης Καρατζᾶς» τῶν Πατρῶν, τὸ ὁποῖο προσεκάλεσε καὶ ἄλλα ἀγήματα καὶ παραδοσιακοὺς καὶ πολιτιστικοὺς Συλλόγους ἀπὸ τὴν Πάτρα καὶ ἄλλες πόλεις.
Ὅλοι ἐκκλησιάσθηκαν μὲ κατάνυξη στὸν Ἱερὸ, τῆς Εὐαγγελιστρίας, Ναό. Ἡ παρουσία τους, μὲ τὶς παραδοσιακὲς ἱστορικὲς φορεσιὲς, σκόρπισε ρίγη συγκινήσεως καὶ πατριωτικοῦ ἐνθουσιασμοῦ.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης, στὴν ὁμιλία του, ἀνεφέρθη στὸ ἱστορικὸ γεγονὸς τῆς ἀπελευθερώσεως τῶν Πατρῶν ἀπὸ τοὺς Τούρκους καὶ ἐξήγησε τοὺς λόγους γιὰ τοὺς ὁποίους, ἐνῶ οἱ ἂλλες πόλεις τῆς Πελοποννήσου ἐλευθερώθηκαν τὸ 1821, ἡ Πάτρα, ποὺ ἐπαναστάτησε πρώτη, ὑπὸ τὸν Παλαιῶν Πατρῶν Γερμανό, ἀπηλευθερώθη μετὰ ἀπὸ ἑπτὰ ἔτη.
Καὶ βέβαια μίλησε γιὰ τὴν φρικτὴ διχόνοια, τοὺς ἐγωισμοὺς καὶ τὰ μίση, ποὺ πάντοτε κατέστρεψαν τὴν Πατρίδα μας.
Ἐπίσης, ἀνεφέρθη στὴν ἀνοικοδόμηση ἀπὸ τὸν ἀοίδιμο Κυβερνήτη Ἰωάννη Καποδίστρια τῆς κατεστραμμένης ἀπό τούς Τούρκους Πάτρας, στὸ καταπληκτικὸ σχέδιο τῆς πόλεως, ἀλλὰ καὶ στὸ λόγο τοῦ Καποδίστρια πρὸς τοὺς Πατρινούς, ὅταν ἔθεσε τὰ θεμέλια τῆς πόλεως καὶ τοῦ σχολείου της.
Ὁ ἱστορικός Θωμόπουλος ἀναφέρει:
«Ὀλίγους δὲ μῆνας μετά τήν εἰς τὴν Ἑλλάδα ἄφιξίν του (1829), ὁ Κυβερνήτης ἔθετεν αὐτοπροσώπως τὰ θεμέλια τῆς νέας τῶν Πατρῶν πόλεως καὶ συγχρόνως τὰ τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου της, πρῶτος δὲ διδάσκαλος προσελήφθη ὑπὸ τοῦ Κυβερνήτου, ὁ Μιχαὴλ Νεγρεπόντης.
Οἱ δὲ ἔγκριτοι τοῦ τόπου συνεχαίροντο τὸν Κυβερνήτην ἐπὶ τῇ ἀπολυτρώσει τῆς Ἑλλάδος ἐκ τῆς δουλείας, λέγοντες πρὸς αὐτὸν ὅτι πρέπει νὰ δοξάζωσι τὸν Θεὸν διὰ τὸ μέγα τοῦτο θαῦμα Του.
Ἀλλ’ ὁ Κυβερνήτης, ὅστις ἀπέβλεπε σταθερῶς εἰς τὸ μέλλον, ἀπήντησε πρὸς αὐτοὺς μὲ τοὺς ἀξιοσημειώτους τούτους λόγους:
«Ἂς δοξάσωμεν τὸν Θεὸν καὶ ἂς εὐλογῶμεν τὸ πανάγιον αὐτοῦ ὄνομα, διὰ τὴν ἐλευθερίαν μας ἀπὸ τὸν Ὀθωμανικὸν ζυγόν, ἀλλ’ ἀκόμη δὲν εἴμεθα ἐλεύθεροι».
Οἱ πρόκριτοι ἐταράχθησαν ἐπὶ τῷ ἀκούσματι καὶ ὁ Κυβερνήτης ἐπανέλαβε:
«Ναί, ἠλευθερώθημεν ἀπὸ τοὺς Τούρκους, ἀλλὰ δὲν ἠλευθερώθημεν ἀπὸ τὴν δουλείαν ἡμῶν αὐτῶν. Ἔχομεν τώρα ἄλλον ἀγῶνα μέγαν καὶ πολύμοχθον νὰ ἐπιτελέσωμεν, ὅπως ἀπαλλαγῶμεν καὶ ἐκ τῆς δουλείας ταύτης».
Οἱ πρόκριτοι καὶ πάλιν ἐταράχθησαν, δεικνύοντες ἀπορίαν, ἀλλ’ ὁ Κυβερνήτης ἐξηκολούθησε:
«Ναί, πρέπει τώρα νὰ ἐλευθερωθῶμεν ἀπὸ τὰς κακάς μας ἕξεις, ἀπὸ τὰς προλήψεις μας, ἀπὸ τὴν ἀμάθειάν μας καὶ ἀπὸ τὴν πενίαν μας καὶ τότε μόνον θὰ ἔχωμεν δικαίωμα νὰ εἴμεθα ἐλεύθεροι».
Μετὰ τήν ὁμιλία τοῦ Σεβασμιωτάτου ἐψάλη ἀπὸ ὅλους ὁ Ἐθνικὸς Ὕμνος.
Ἐν συνεχείᾳ, τὰ μέλη τῶν Ἀγημάτων καὶ τῶν Συλλόγων μετέβησαν ἀπό τόν Ἱερό Μητροπολιτικό Ναό, στὸν αὔλειο χῶρο τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου, ὅπου ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ.κ. Χρυσόστομος ἐτέλεσεν, εἰς μνήμην τῶν ἀπὸ τοὺς Τούρκους σφαγιασθέντων Πατρέων, ἐπιμνημόσυνη δέηση καὶ κατετέθησαν στέφανοι.
Ἕνεκα τοῦ καιροῦ, τῆς βροχῆς δηλαδή, δὲν πραγματοποιήθηκε ἡ ἀναπαράσταση τῆς παραδόσεως τοῦ Κάστρου τῶν Πατρῶν ἀπὸ τοὺς Τούρκους, ἡ ὁποία εἶχε προγραμματισθῇ γιὰ τὸ Σάββατο 31 Ὀκτωβρίου ἐ.ἒ., ἀλλ’ οὔτε καὶ ἡ πορεία μνήμης ἀπὸ τὸν Μητροπολιτικὸ Ναὸ μέχρι τὸν Ναὸ τοῦ Πολιούχου καὶ Προστάτου τῶν Πατρῶν, Ἀποστόλου Ἀνδρέου.
